Żywopłoty

Ktoś, kto pragnie odizolować się od są­siadów i szanuje swoją prywatność powinien sobie stworzyć ścianę z żywych roślin. Chronią one przed spojrzeniami ciekawskich. Świetnie zatrzymują uliczny kurz a także izolują od hałasu.
W miejscach narażonych na mocne wiatry osłona taka zneutralizuje ich dzia­łanie, czym rzedłuży się nasza czas przebywa­nia w ogrodzie. Od zimnych wia­trów północnych i wschodnich dobrze chronią żywopłoty z klonu polnego, grabu, ligustru, i innych krzewów. Pomiędzy gęzstymi gałązkami bu­dują gniazda liczne ptaki. Sadząc krzewy na żywopłot trzeba zatem pomyśleć o doborze i selekcji roślin dających im schro­nienie. Większość odpowiednich do tego ga­tunków ma zdolność silnego za­gęszczania się po intensywnym cięciu.
Szerokość ściany żywopłotu strzy­żonego powinna odpowiadać jed­nej trzeciej jego wysokości. Powinno się przy tym przestrzegać pewnych zasad. Minimalna szerokość żywo­płotu powinna mieć około 25 cm. Najwęższe żywopłoty można tworzyć z grabu, zaś z ligustru i gło­gu pospolitego  mają one szerokość 30-35 cm. Podobne lub szersze żywopłoty możemy stworzyć z klo­nu polnego, ostrokrzewu i derenia. Znacznej ilości miejsca potrzebują żywot­nik i cyprysik, natomiast na żywopłot świer­kowy należy przeznaczyć zie­mię o szerokości 1 m.

Sadzenie

Przed posadzeniem krzewów na żywopłot trze­ba odpowiednio przygotować glebę. Najlepszym rozwiązaniem jest wykopanie dołu o szerokości 1 m i wypełnie­nie go żyzną, luźna ziemią. np. kompostem wraz z mączką rogowo-kostną. Jeśli ktoś chciałby ułatwić sobie pracę, a jednocześnie ma w ogrodzie do­brą glebę, może przekopać ją na głębokość około dwóch łopat, poczym rozsypać na powierzchni mieszankę kompo­stu z nawozami a następnie lekko zagrabić. Zaleca się, by tak przygotowaną tak ziemię pozostawić na osiem dni, podlewając jedynie w czasie suszy, a dopie­ro potem posadzić rośliny.
Przed sadzeniem trzeba rozciąć ma­terię zabezpieczającą korzenie lub wyciągnąć roślinę z pojemnika i przy­ciąć nieco korzenie. Należy sadzić tak gęsto, by rośliny lekko ocierały się o siebie.
Odpowiednie rośliny sadzimy w szere­g, z wyjąztkiem grabów i ligustry- z nich należy stworzyć dwa szeregi. Sadzi się najwygodniej w dwie osoby. Jedna trzyma sadzon­kę  lekko nią potrząsając, a druga ob­sypuje delikatnie korzenie ziemią. Na końcu trzeba ziemię przydep­tać, aby sadzonka stała stabilna w ziemi. Niezawodnym rozwiązaniem jest sa­dzenie wzdłuż linii którą wcześniej wyznaczymy rozciągniętym sznurkiem.

Ile roślin należy posadzić na 1 m żywopłotu

• Klon pospolity. Acercampestre. :3-5 sadzonek.
• Berberys Thunberga. Berberis thun­bergii.: 3-5 sadzonek.
• Grab pospolity, Carpinus betulus.: 3-5 sadzonek.
• Pigwowiec japoński. Chaenomeles japonica.: 4-7 sadzonek.

• Dereń właściwy. Comus mas.: 3-5 sadzonek.
• Głóg jednoszyjkowy. Crataegus mo­nogyna.: 3-5 sadzonek.
• Buk pospolity. Fagus silvatica.: 3-5 sadzonek.
• Ligustr. Ligustrum - odmiany.: 4-5 sadzonek.
• Mahonia pospolita. Mahonia aqu­ifolium.: 4-5 sadzonek.
• Pięciornik krzewiasty. Potentilla fru­ticosa.: 4-5 sadzonek (zalecane cię­cie formujące).

Żywopłoty swobodnie rosnące, kwitnące

Ten, kto ma znacznie więcej miej­sca, zamiast gęstego żywopło­tu formowanego, może posadzić kwitnące krzewy, które co prawda także czasem należy przycinać, ale zazwyczaj zachowują naturalną for­mę. Wystarczą 2-3 sadzonki na metr. Przed posa­dzeniem kwitnących krzewów na granicy działki warto zapytać sąsiada, czy nie będzie temu przeciwny. Niektóre kwitnące krze­wy nadają się do obsadzania po­wierzchni przy ulicach lub wkoło ta­rasów i innych wolnych miejsc.

Żywopłoty z roślin iglastych

Gęstwina żywopłotów z roślin iglastych to miejsca które pozwalają ptakom na spokojne i bezpieczne budowanie gniazd. Ich śpiew jest dodatkowym wa­lorem ogrodu. Świetnym do tego celu żywotnik, rosnący nawet do ponad 2 m. Obok form prostych są także odmia­ny stożkowate. Radzi się sadzić 2-3 rośliny na 1 m. Istnieje możliwość przycinania ich tak jak żywopłot z ro­ślin liściastych.
Do cienioznośnych zalicza się cis, który wy­stępuje w naszych lasach.Posiada on zwarty pokróji ciemnozielo­ne igły. Cisy, niezależnie od gatunku, dobrze znoszą przycina­nie. Zagęszczenie przy sadzeniu szeroko rosnących gatunków iglastych to 2-3 rośliny na 1 m.
Rośliną najlepszą na utworzenie wysokiego ży­wopłotu jest świerk: ważny wy­móg to duża wilgotność gleby, również w zimie. Sadzi się 2 rośliny na
1m.
Gęsto rosnące żółte, zielone lub niebieskie kolumny cyprysika sre­brzystego zdobią grani­cę ogrodów. Cyprysiki można przy­cinać, nie polecamy jednak tego nie robić, odwdzięczą się potem piękniejszym wyglądem.
Jeszcze bardziej zwartą koronę niż cyprysik posiada żywotnik ko­lumnowy: do sadzenia wystarczą 3 rośliny na 1 m. Nie trzeba sadzić wzdłuż linii prostej- sa­dzonki mogą być nieco rozrzu­cone. Z upływem czasu żywopłot wygląda luźniej.

Nawożenie
Zapotrzebowanie roślin przeznaczonych na żywopłot na składniki pokarmowe jest bardzo duże, gdyż na niewiel­kiej powierzchni rosną one gęsto obok siebie. Dlatego corocznie powin­no się ściółkować glebę wokółtych roślin kompostem lub dobrze rozłożonym obornikiem. Do tego przed rozpoczęciem wege­tacji należy zastosować na 1 m 30-50 g nawozu organiczno-mi­neralnego. jak np. Hornoska-Spe­cial. Oscorna. Guano-Special. Roz­sypany nawóz należy płytko zmie­szać z glebą.

Skracanie pędów

W czasie sadzenia nie należy bać się skracania pędów, co naj­mniej o 1/3, lepiej nawet o 2/3 ich długości. Dzięki temu zabiegowi rośliny bardziej się rozgałęzią i utworzą w dolniej części gąszcz, co jest niewątpliwie zaletą żywopłotu. Znawcy przycinają młode rośliny głogu, ligustru i derenia ponownie po roku, równie mocno jak zaraz po posadzeniu. Zalecane jest to wtedy, gdy krzewy wydały za mało nowych pędów.

Cięcie żywopłotów
Żywopłoty złożone z roślin drze­wiastych, takich jak grab, buk, ligustr i głóg, przycina się dwa razy, a krzewy zimozielone tylko raz w ciągu roku. W przypadku krzewów zrzucających liście rozróżnia się dwa rodzaje cięcia: cię­cie główne i formujące, które na­leży przeprowadzić w okresie spoczynku, a więc między październi­kiem a marcem. Cięcia te nadają żywopłotowi określoną formę, zwiększają żywotność roślin i sprzy­jają przyrostowi na szerokość i wy­sokość żywopłotu. Wycina się nie tylko pędy ubiegłoroczne, ale tak­że - o to możliwe - część przy­rostów z poprzednich lat, tak by żywopłot zachował pożądane wy­miary.

Uwaga na lęgi ptaków
Drugie cięcie (w czasie lata) ma na celu tylko poprawę wyglądu żywopło­tu. Wykonuje się je gdy sprawia on wrażenie zanie­dbanego, gdzie widoczne pędy rozwijają się nie­regularnie. Najepiej jednak odłożyć przycinanie na koniec lipca, aby nie zakłócać lęgów ptaków.
Chcąc utrzymać perfekcyjny kształt ży­wopłotu, można przewidzieć w okresie wegetacyjnym (tzn. od wiosny do jesieni) dwukrotny zabieg: pierw­szy w maju, gdy pędy rozwinięte są dopiero w połowie, oraz drugi - w peł­ni lata.
Korzystną dla roślin formą żywo­płotu jest trapez równoramienny: jego podstawa powinna być ok. 1/5 szersza od szczytu. W przypadku krzewów o pokroju wzniesionym może się zdarzyć. że dolne gałę­zie obumierają wskutek braku lub zbyt małej ilości światła. Krawędzie żywopłotu z ligustru można zaokrą­glić, wówczas sprawia wrażenie lek­ko wypukłego. Najprościej to zro­bić, gdy żywopłot jest niski. Te reguły obowiązują w przypadkach geometrycznej formy żywopłotu, ale także pojedynczych drzew i krze­wów, ktore tworzą zieloną granicę. Sekatorów używa się nie tylko do ścięcia kwitnących lub owocują­cych pędów do wazonu, także do uporządkowania zdziczałych krze­wów. Od czasu do czasu koniecz­ne jest cięcie korekcyjne w celu usu­nięcia pędów wzajemnie sobie przeszkadzających we wzroście oraz wystających gałęzi psujących ogólny kształt żywopłotu.
Niskie żywopłoty, które stanowią ob­wódkę rabat kwiatowych lub ogródków frontowych przycina się tylko raz w roku. Wiosną "pod miar­kę". Niekiedy jest to cięcie bardziej inten­sywne, zwłaszcza w przypad­ku niskiej tawuły (5piraea 'Uttle Princess') czy zimozielonego sucho­drzewu karłowatego (Lonicera niti­da . Elegant')

Cięcie odmładzające bywa także konieczne
Żywopłoty które sa w nienajlepszej kondycji, mizerne, ogołocone trzeba poddać radykalnemu cięciu odmładzającemu. Pnie lub głów­ne gałęzie ścina się albo odpiłowu­je na wysokości 25 cm nad ziemią. Dzięki temu rośliny wkrótce wyda­dzą liczne młode pędy. Sprawią one, że żywopłot się zagęści i za­zieleni.
To zalecenie dotyczy tylko krzewów ozdobnych zrzucających liście: nie należy odmładzać krzewów zimo­zielonych.

Cięcie żywopłotów zimozielonych
Przy cięciu żywopłotów zimozielo­nych liściastych i iglastych obowią­zują inne zasady. Zabieg przepro­wadza się tylko do roku -najle­piej wiosną, przed wznowieniem wzrostu lub - jeszcze lepiej - póź­nym latem. Od sierpnia do począt­ku września. Odradza się cięcie póź­ną wiosną, ponieważ pozbawia ono rośliny rozwijających się pąków i młodych wyrastających pędów.
Niektórzy miłośnicy ogrodów, któ­rzy chętnie utrzymują w nich porządek, przycinają swoje żywopłoty 2 ra­zy do roku (lub częściej), po­dobnie jak ogrodnicy formujący z krzewów np. zwierzęta, kule i pira­midy w parkach i ogrodach histo­rycznych. Bez względu na często­tliwość cięcie powinno ograniczyćsię do skrócenia tegorocznych przy­rostów, co oznacza że należy pozosta­wić przynajmniej część ulistnione­go pędu tegorocznego.
Żywopłotom iglastym zaleca się nadawać formę trapezu, a więc tnie się słabiej część dolną, intensyw­niej zaś - górną. Wtedy nie widać niektórych zbrązowiałych lub ogo­łoconych dolnych gałęzi.(...)